काठमाडौँ । नेपाल–चीन सीमा क्षेत्रस्थित रसुवा–भोटेकोशी नदीमा गत भदौ १० गते आएको विनाशकारी आकस्मिक बाढीले मुलुकको अर्थतन्त्रमा ४ खर्ब ७२ अर्ब ६६ करोड रुपैयाँ बराबरको हानी तथा नोक्सानी पुर्याएको छ।
राष्ट्रिय योजना आयोगले सार्वजनिक गरेको विपद् पछिको आवश्यकता मूल्याङ्कन (PDNA) को प्रारम्भिक प्रतिवेदनअनुसार बाढीबाट क्षतिग्रस्त सार्वजनिक तथा निजी संरचनाको पुनर्निर्माण र प्रभावित क्षेत्रको पुनरुत्थानका लागि ७ खर्ब ६ अर्ब ६५ करोड रुपैयाँ आवश्यक पर्ने अनुमान गरिएको छ।
प्रतिवेदनअनुसार बाढीका कारण हालसम्म १ हजार ४६४ जनाको मृत्यु भएको छ भने ५ हजार २८५ जना बेपत्ता छन्। विपद्का बेला १३ हजार ७९५ जनाको उद्धार गरिएको थियो।
बाढीले पूर्वाधार, उत्पादन तथा व्यापारिक गतिविधिमा गम्भीर असर पारेपछि चालु आर्थिक वर्षको अनुमानित ७ प्रतिशत आर्थिक वृद्धिदर करिब १ प्रतिशत बिन्दुले घट्ने आयोगको आकलन छ। प्रभावित १५ स्थानीय तहमा गरिबीको दरसमेत २.७ प्रतिशत बिन्दुले वृद्धि भई १४.९ प्रतिशत पुगेको प्रतिवेदनमा उल्लेख छ।
पुनर्निर्माणका क्रममा विपद् जोखिम न्यूनीकरणलाई प्राथमिकता दिँदै ‘Build Back Better’ अर्थात् पहिलाभन्दा सुरक्षित, उत्कृष्ट र उत्थानशील निर्माणको अवधारणा अवलम्बन गरिने आयोगले जनाएको छ।
